ดูบทความทั้งหมด

บทความทางการแพทย์แผนไทย, บทความวิจัย, บทความทั่วไป ฯลฯ

ดูเพิ่มเติม
ภาพกิจกรรม

แกลลอรี่ภาพกิจกรรมของคณะทั้งหมด

ดูเพิ่มเติม
บทความ > แมลงก้นกระดก ตัวเล็กแต่แสบร้อน

แมลงก้นกระดก ตัวเล็กแต่แสบร้อน

22 มิ.ย. 2564 03:00 PM
999

หลายครั้งที่เรามักตื่นขึ้นมาแล้วมีรอยโน้นรอยนี่ที่อาจจะไม่รุนแรง แค่มีรอยช้ำจ้ำเขียว อาจจะเกิดจากชนสิ่งของไม่รู้ตัวหรือปลายเล็บเราเอง แต่มีสิ่งหนึ่งที่หากโดนเข้าแล้ว นอกจากจะไม่ใช่แค่รอยแผลเป็นเล็กน้อย แต่อาจเป็นภัยร้ายที่ทำให้คุณมีอาการแสบร้อน ระคายเคือง เกิดเป็นโรคผิวหนังโดยไม่รู้ตัว ใช่ครับ ผมกำลังพูดถึงภัยร้ายอย่างหนึ่งในช่วงหน้าฝนที่กำลังใกล้เข้ามานี้ ภัยนั้นก็คือ "แมลงก้นกระดก"ตัวเล็กแต่แสบร้อน

แมลงก้นกระดก (Rove beetles) เป็นแมลงชนิดหนึ่ง มีขนาดเล็ก ลำตัวยาวประมาณ 7-8 มิลลิเมตร ช่วงลำตัวและท้องมีสีดำสลับส้มเป็นปล้องๆ จุดเด่นและจุดสังเกตของแมลงชนิดนี้ คือ เมื่อเกาะแล้วจะมีลักษณะเหมือนก้นกระดกขึ้นมา มักพบในช่วงฤดูฝน หากสัมผัสเข้าจะทำให้เกิดความรู้สึกระคายเคืองและแสบร้อน

แมลงก้นกระดก (Rove beetles)

ซึ่งอาการระคายเคืองหรือภาวะแสบร้อนที่เกิดขึ้นหลังจากสัมผัส ปัด หรือบี้ตัวแมลง นี้มีชื่อว่า ผื่นผิวหนังอักเสบจากแมลงก้นกระดก หรือ Paederus dermatitis เกิดจากที่แมลงชนิดนี้ปล่อยสารพิษที่มีชื่อว่า พิเดอริน (Pederin) ซึ่งมีลักษณะเป็นกรดที่ก่อให้เกิดการระคายเคืองที่ผิวหนัง ทำให้เกิดอาการแสบร้อนเป็นรอยไหม้หลังจากสัมผัสพิษประมาณ 8-12 ชั่วโมง โดยที่อาการผื่นผิวหนังจะยังไม่เกิดทันทีที่สัมผัส แต่จะเริ่มเกิดผื่นและอาการแสบเมื่อผ่านไปประมาณ 24 ชั่วโมง ต่อมาจะเกิดเป็นผื่นแดงขอบเขตชัดเจน หรือรอยไหม้ลักษณะเป็นทางยาว หรือบางรายจะเกิดผื่นที่บริเวณรอยพับ ร่วมกับมีตุ่มน้ำพองและตุ่มหนองใน 2-3 วัน ต่อมาผื่นหรือแผลจะตกสะเก็ดและหายได้เองได้ภายใน 7-10 วัน สำหรับในรายที่ผื่นเป็นบริเวณกว้าง อาจมีไข้ ปวดศีรษะ ปวดข้อ หรืออาการคลื่นไส้อาเจียนได้ หากเข้าตาอาจทำให้ตาบอดได้ โดยผื่นตุ่มน้ำตามบริเวณใบหน้า ลำคอ แขน อาจดูคล้ายอาการงูสวัด แต่แตกต่างกันที่ผื่นผิวหนังอักเสบจากแมลงก้นกระดก จะไม่มีอาการปวดร้าวตามแนวเส้นประสาทที่ตำแหน่งที่เกิดผื่น

คำแนะนำเบื้องต้นหลังจากการสัมผัสแมลงก้นกระดก คือ ให้รีบล้างด้วยน้ำเปล่า หรือน้ำสบู่ และประคบเย็นในบริเวณที่สัมผัสโดนแมลง สังเกตอาการและการเปลี่ยนแปลงบริเวณผิวหนัง หากเกิดรอยแดงเล็กน้อยสามารถหายเองได้เองใน 2-3 วัน แต่ถ้าอาการผื่นเป็นมากขึ้นหรือมีตุ่มน้ำพองเกิดขึ้น ควรรีบไปพบแพทย์ เพื่อรับการรักษาอย่างถูกวิธี

สมุนไพรที่สามารถใช้บรรเทาอาการเบื้องต้นจากแมลงก้นกระดก

ว่านหางจระเข้/พญายอ

เป็นอย่างไรกันบ้างครับกับความรู้ที่ผมเอามาแนะนำในวันนี้ เห็นหรือไม่ครับว่าสมุนไพรรอบตัวหรือพืชใบเขียวๆ ก็สามารถนำมาใช้บรรเทาอาการความเจ็บป่วยได้ แต่ทั้งนี้การใช้สมุนไพรควรปรึกษาแพทย์แผนไทยก่อนใช้ เพื่อความปลอดภัยและเกิดประโยชน์ต่อคุณมากที่สุด ดังนั้นให้แพทย์แผนไทยเป็นทางเลือกหนึ่งในการบรรเทาความเจ็บป่วยของคุณอีกทางหนึ่ง วันนี้ผมก็ของลาไปเพียงเท่านี้ ...ขอบคุณครับ...

บทความโดย: แพทย์แผนไทยบดินทร์ ชาตะเวที นักวิทยาศาสตร์สุขภาพ โรงพยาบาลการแพทย์แผนไทย คณะการแพทย์แผนไทย มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

ที่มาข้อมูล: ผิวหนังอักเสบจากแมลงก้นกระดก (Paederus dermatitis)
สืบค้นจาก https://www.si.mahidol.ac.th/sidoctor/e-pl/articledetail.asp?id=965