ในระยะตั้งครรภ์ร่างกายของคุณแม่จะเกิดการเปลี่ยนแปลงต่างๆ มากมาย โดยเฉพาะผนังหน้าท้องที่มีการขยายใหญ่ขึ้นตามการขยายตัวของมดลูก โดยมดลูกจะมีน้ำหนักและความจุเพิ่มขึ้นประมาณ 30 เท่า และ 1,000 เท่า ตามลำดับเมื่อครรภ์ครบกำหนด ทำให้คุณแม่ส่วนใหญ่เกิดความวิตกกังวลเกี่ยวกับรูปร่าง และหน้าท้องที่หย่อนยื่นไม่กระชับภายหลังการคลอด กายบริหารจึงเป็นวิธีที่ง่ายและสะดวกที่สุดที่คุณแม่สามารถปฏิบัติเองได้โดยไม่ต้องมีผู้ช่วยเหลือ ดังนั้นเพื่อให้คุณแม่หลังคลอดกลับมามีหุ่นเพรียวสวย และหน้าท้องที่กระชับดังเดิม จึงขอแนะนำท่ากายบริหารง่ายๆ ดังต่อไปนี้
[separator]

        ท่าที่1  นอนชันเข่าเอามือประสานตั้งหน้าท้อง หายใจเข้าทางจมูกช้าๆ จนหน้าท้องโป่งสุด แล้วเกร็งไว้ 2-3 วินาทีหลังจากนั้นค่อยๆ ผ่อนลมหายใจออกทางปากจนหน้าท้องแฟบ แล้วเกร็งไว้ 2-3 วินาที ทำเช่นนี้สลับกันไป
        ท่าที่2  นอนหงายราบ กระดกข้อเท้าทั้ง 2 ข้างขึ้นและลงเต็มที่ แล้วเปลี่ยนเป็นหมุนไปทางซ้ายและทางขวา
        ท่าที่3  นอนราบ กดไหล่ขวาให้มือขวาจับเข่าได้ แล้วกลับมานอนท่าตรง หลังจากนั้นสลับมากดไหล่ซ้าย ท่านี้จะช่วยบริหารไหล่และเอว
        ท่าที่4  นอนราบ ชันเข่า แล้วยกสะโพกขึ้น นับ 1-5 แล้วเอาลง ท่านี้คุณแม่ที่มีอาการปวดหลังไม่ควรทำ
        ท่าที่5  นอนราบ ชันเข่า ยกแขนทั้ง 2 ข้างตั้งฉากกับลำตัว พร้อมทั้งยกศีรษะขึ้น
        ท่าที่6  นอนคว่ำ เอาหมอนรองท้องน้อย โดยให้ไหล่ทั้ง 2 ข้างแนบชิดเตียง ท่านี้จะช่วยให้คุณแม่รู้สึกผ่อนคลาย และสามารถช่วยลดอาการปวดประจำเดือนได้
        กายบริหารข้างต้นเหมาะสำหรับคุณแม่ที่คลอดด้วยวิธีธรรมชาติมาแล้วอย่างน้อย 1 สัปดาห์ และเหมาะสำหรับคุณแม่ที่คลอดด้วยวิธีการผ่าตัดมาแล้วอย่างน้อย 1 เดือน หรือภายหลังจากแผลผ่าตัดหายดีแล้ว โดยปฏิบัติอย่างน้อยท่าละ 8-10 ครั้ง เช้า-เย็น นอกจากจะช่วยให้หน้าท้องกระชับขึ้นแล้วยังช่วยให้แผลที่ฝีเย็บหายเร็ว การไหลเวียนโลหิตดีขึ้น ทำให้เอ็นและข้อต่อแข็งแรง กล้ามเนื้อหลังและเชิงกรานมีความยืดหยุ่นดี มดลูกมีการบีบตัวและเข้าอู่ได้เร็วขึ้น ทั้งยังช่วยให้ร่างกายมีความคล่องตัวและเคลื่อนไหวได้สะดวกอีกด้วย

โดย พผท.สิรินทิพย์ วิชญวรนันท์